Kruiden uit het park, je tuin of je vensterbank

Hoe en waar kun je ze voor gebruiken
Als je langs de weg of bij een boerensloot kijkt, zie je in de zomer misschien een groepje valeriaan. De volledige naam is Valeriana officinalis. Dit komt van het Latijnse woord ‘volere’, wat betekent: gezond en sterk zijn. Officinalis verwijst naar de apothekerswerkplaats, wat wijst op de medische achtergrond van de plant.

Valeriaan, een vaste plant die tot 200 cm hoog kan worden, groeit recht omhoog met een holle, ronde stengel en lichtgetande bladeren. De rozewitte bloemschermen zijn schijnschermen, en de plant verspreidt pas na het drogen de bekende sterke geur. De bloeitijd is van mei tot augustus, en de plant groeit het liefst op vochtige plaatsen zoals weilanden en langs sloten. Valeriaan is onweerstaanbaar voor katten en ratten; volgens de legende gebruikte de rattenvanger van Hamelen valeriaanwortel. Het kruid wordt al genoemd in Angelsaksische geschriften uit de 11e eeuw. In de middeleeuwen werd het culinair en als parfum gebruikt, en tijdens beide wereldoorlogen als remedie tegen shellshock. De Inca’s zouden het kruid hebben gebruikt in massageolie.

De voornaamste werking van valeriaan wordt herkend bij nerveuze klachten, zoals maag- en darmproblemen, hoofdpijn, krampen, slapeloosheid en hoge bloeddruk. Vooral piekeren kan ermee tot rust gebracht worden. In 1966 ontdekte men dat de in de plant aanwezige valepotriaten verantwoordelijk zijn voor de sederende werking van valeriaan.

Valeriaan geeft geen gewenning, maar het kan wel effect hebben op bepaalde medicatie en het centraal zenuwstelsel. Een kuur duurt dan ook niet langer dan twee weken. Twijfel je, vraag dan advies aan iemand met de juiste kennis. De bloesem van valeriaan is minder versuffend.

Het vorige artikel over salie leverde veel leuke reacties op over het maken van soep. Daarom hier een onverwacht recept tegen piekeren:

Chocolademelk tegen piekeren (van gedroogde kruiden, voor 250 ml)

1 tl valeriaanwortel
1 tl citroenmelisseblaadjes
3 tl lavendel, 2 blaadjes en 1 bloemknop van passieflora
Schil van ½ sinaasappel
300 ml melk
1 eetlepel cacao, Vanille
Doe de fijngesneden kruiden en de melk in een pan en laat het zachtjes koken voor 5-10 minuten. Zeef daarna de melk, en los de cacao en vanille erin op.
Geniet! Groetjes,
Katinka Hagenaar